Iedereen kan stoppen

Pascale Paques is huisarts in het Medisch Centrum Roelof Hart in Amsterdam. Ze grijpt klachten van rokende patiënten, die op het eerste oog niet direct veroorzaakt worden door roken, aan om over stoppen met roken in gesprek te gaan. Sinds ze patiënten vertelt dat stoppen met roken voor iedereen mogelijk is, merkt ze dat ze meer patiënten meekrijgt om een stoppoging te wagen. Als kind was ik altijd al fel tegen roken. Ik had er discussies over met mijn moeder en verstopte haar pakjes met shag. Op haar vijftigste kreeg ze een hartinfarct. Toen is ze per direct gestopt.

Bruggetje maken
Ik vind dat je als huisarts een belangrijke taak hebt om mensen die roken te signaleren en daarover met hen in gesprek te gaan. Wanneer iemand bij mij op consult komt en naar sigarettenrook ruikt, ben ik meteen alert. Vaak lijken klachten niet gerelateerd aan roken, maar er is altijd wel een bruggetje te maken. Denk bijvoorbeeld aan klachten van de huid, van de buik of aan de luchtwegen. Deze klachten kunnen lang aanhouden. Ik leg dan uit dat roken de kans op infecties verhoogt en zorgt voor een traag herstel. Ook de angst voor kanker grijp ik altijd aan om over stoppen met roken te beginnen. Mensen komen langs voor geruststelling. Ik ga het dan niet uit de weg om te zeggen dat roken de kans op kanker verhoogt en dat ermee stoppen echt het overwegen waard is.

Iedereen kan stoppen
Als eerste probeer ik erachter te komen of iemand gemotiveerd is om te stoppen. Uit ervaring weet ik dat er bijna geen gelukkige rokers bestaan. Bijna iedereen heeft de wens om ermee te stoppen. De volgende stap is om iemand het vertrouwen te laten krijgen dat hij of zij ook echt kan stoppen. Ik vertel dan dat het voor iedereen mogelijk is om te stoppen en dat daarbij hulp en begeleiding mogelijk is. Sinds ik deze interventie toepas, zijn er veel meer mensen in mijn praktijk die een stoppoging willen wagen.

Doorvragen over een stoppoging
Het helpt ook om door te vragen over een mislukte stoppoging. Dit geeft veel informatie. Hoe lang is iemand gestopt bijvoorbeeld? Een mevrouw gaf laatst aan dat ze het drie maanden had volgehouden. "Zie je wel", zei ik, "je kunt dus stoppen. Je bent daarna weer gestart, maar er is geen reden om te twijfelen of je het kunt." Na dat gesprek wilde die mevrouw het stoppen met roken toch nog een keer proberen.

Aansluiten
Ik probeer zo goed mogelijk aan te sluiten bij de levensfase waarin iemand zich bevindt. Bijvoorbeeld bij jonge pilgebruiksters vertel ik dat het heel slecht is om naast gebruik van de pil ook te roken. Dat heeft veel meer impact dan te vertellen dat je door roken over dertig jaar een groter risico loopt op een hartinfarct. Ik probeer te voorkomen dat ik betweterig overkom. Ik maak mensen bewust van de mogelijkheden en ondersteun hen als ik merk dat ze behoefte hebben om te stoppen.

Trots
Roken is een ontzettend heftige verslaving. Ik ken zoveel mensen die willen stoppen, maar waarbij het steeds maar niet lukt. Die ondanks de COPD maar doorgaan met roken. Maar ik focus me vooral op de mensen die het ondanks een eerdere stoppoging toch weer willen proberen. Het mooiste is dan de blijdschap en de trots als het mensen dan ondanks alles toch lukt om te stoppen.